Search

 

 

 Tin Tuc News
Article List

Thương tiếc Giáo sư Từ Giấy


Giáo sư Từ Giấy

Anh thuộc lớp sinh viên y khoa ưu tú đầu tiên xung phong tòng quân trong những ngày đầu Cách mạng Tháng Tám. Đây là thế hệ “vàng” của ngành Quân y Việt Nam kế tiếp xuất sắc những bậc đàn anh là bác sĩ, dược sĩ tốt nghiệp trước cách mạng đã bỏ phú quý, giàu sang đi kháng chiến để giành độc lập, tự do cho Tổ quốc. Hầu hết các anh, các chị sau này đều trở thành những cán bộ khoa học đầu đàn, những nhà quản lý tài năng của quân và dân y, góp phần tạo nên diện mạo của ngành Quân y hiện đại.

Tháng 4 năm 1946, sau Hiệp định sơ bộ, anh Từ Giấy, từ đội quân Nam tiến trở về Cục Quân y, được Bác sĩ Vũ Văn Cẩn - Cục trưởng giao cho làm báo Vui Sống và phụ trách công tác phòng bệnh. Sự nghiệp đầu tiên của anh là làm báo, trong điều kiện khó khăn thiếu thốn nhiều bề. Ngày 16-6-1946, tờ Báo Vui Sống đầu tiên ra đời. Tờ báo nhanh chóng chiếm được cảm tình, sự mến mộ của đông đảo chiến sĩ và nhân dân. Tháng 12 năm 1946, cuộc kháng chiến bùng nổ, mặc dù rất khó khăn nhưng Bác Hồ chỉ thị: “Nhất thiết phải có tờ báo hướng dẫn quân đội và nhân dân cách ăn ở vệ sinh, đề phòng bệnh tật, bằng mọi giá phải duy trì sự có mặt của tờ Vui Sống”. Anh Cẩn - người anh cả của ngành Quân y, đã tạo mọi điều kiện để anh Từ Giấy thực hiện Chỉ thị của Bác Hồ.

Những năm đầu của cuộc kháng chiến chống Pháp, tôi là y tá ở đại đội và tiểu đoàn, Báo Vui Sống là người bạn thân thiết làm cho công tác quân y ở đơn vị thêm phong phú, đem lại nguồn vui cho chiến sĩ trong hoàn cảnh chiến đấu vô cùng gian khổ. Cái hay của tờ Vui Sống là nói những vấn đề khó hiểu của y học thành những vấn đề dễ hiểu và đưa ra những biện pháp khả thi để bộ đội tự bảo vệ sức khỏe của mình như rửa tay trước khi ăn, uống nước chín, ăn đũa hai đầu, đi đại tiện “hố mèo” v.v.. Tôi biết “tiếng” anh Từ Giấy qua Báo Vui Sống.

Sau khi được dự Hội nghị Quân y lần thứ IX và lớp Hành chính lãnh đạo, tức lớp Tổ chức và chỉ huy Quân y đầu tiên của Cục Quân y, tôi được trên giao cho làm Phó Ban phòng bệnh của Phòng Quân y Sư đoàn 308, sau được điều về làm Đội phó rồi Đội trưởng Đội Phòng dịch Cục Quân y. Khi đó anh Từ Giấy làm Trưởng phòng Phòng bệnh, Cục Quân y. Tôi được sự chỉ đạo nghiệp vụ của anh và học được nhiều điều, trước hết là tinh thần tự học rất cao. Anh phản đối lối học “vẹt”, mà phải học kỳ hiểu để làm việc, do đó anh thực sự là người có năng lực giải quyết những vấn đề khó khăn phức tạp. Anh rất sáng tạo, rất nhiều sáng kiến. Anh tôn trọng ý kiến “khác” của cấp dưới, không áp đặt, sẵn sàng trao đổi thân tình và thẳng thắn để tìm ra cách giải quyết hợp lý nhất, do đó phát huy được sáng kiến của một đội ngũ cán bộ phòng bệnh ở các đơn vị trong toàn quân, nên nhiều chương trình, kế hoạch tưởng như khó khả thi, lại thường đạt hiệu quả cao ngoài sự mong đợi.

Anh có năng khiếu đặc biệt là khả năng diễn đạt những ý tưởng, chính kiến của mình một cách mạch lạc, với cách nói rất dí dỏm, hài hước nên dễ thuyết phục người nghe. Vì vậy, sau những buổi nói chuyện với cán bộ, chiến sĩ ở đơn vị thường để lại ấn tượng tốt đẹp. Đây là một phẩm chất hết sức cần thiết cho những người thầy thuốc cộng đồng. Tuy biết là hay nhưng học được anh ở những điều này không dễ. Ở anh Từ Giấy toát lên một tinh thần trách nhiệm cao, khiêm tốn, rất say mê với nghề nghiệp, trí tuệ, tài năng và giàu sáng tạo.

Vào những năm 1951-1953, quân đội mở các chiến dịch như Hòa Bình, Tây Bắc, Thượng Lào... và chuẩn bị đánh lớn, nhưng sức khỏe của bộ đội chưa được cải thiện, bệnh sốt rét vẫn là nguyên nhân chính làm giảm quân số. Những người chỉ huy cao nhất của quân đội như: Đại tướng Võ Nguyên Giáp - Tổng tư lệnh, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh - Chủ nhiệm Tổng cục Chính trị chỉ thị cho Cục Quân y phải làm một cái gì đó để cải thiện tình hình sức khỏe cho bộ đội. Cuối năm 1951, Đại tướng Nguyễn Chí Thanh ký chỉ thị: “Phòng, chống sốt rét và cải thiện ăn uống”. Giữa năm 1953, Đại tướng Tổng tư lệnh Võ Nguyên Giáp giao nhiệm vụ cho bộ đội thực hiện cuộc vận động 3 tốt: Ăn tốt, ngủ tốt, đi tốt. Hai chỉ thị trên đã giúp bộ đội đẩy lùi bệnh sốt rét, sức khỏe của bộ đội được cải thiện. Đỉnh cao của thử thách sức khỏe của bộ đội là cuộc hành quân đường dài từ căn cứ địa tiến vào Điện Biên Phủ, quân số khỏe đạt trên 90% và Chỉ thị “Bình thường hóa sinh hoạt” cùng Mệnh lệnh Bảo vệ sức khỏe gồm 11 điều của Đại tướng Tổng chỉ huy chiến dịch đã giúp cho bộ đội đủ sức khỏe chiến đấu liên tục 55 ngày đêm đi đến toàn thắng ở Điện Biên Phủ.

Sau chiến dịch Điện Biên Phủ, trong một cuộc trao trả tù binh là thương, bệnh binh ở gần Bắc Giang, một viên quan tư thầy thuốc Pháp hỏi anh Từ Giấy: “Tôi ở Việt Nam lâu năm, dân tộc Việt Nam lạ lắm! Có dịch tả cho Phú lít (cảnh sát) vào từng nhà gọi đi tiêm phòng, họ cũng không chịu đi. Thú thật, trong trận chiến vừa rồi ở Điện Biên Phủ, chính tôi chỉ mong có một vụ dịch xảy ra, nó sẽ làm hao hụt quân số và sức chiến đấu của các ông và cả của chúng tôi. Chúng ta, cả hai bên sẽ phải ngừng chiến đấu vì không còn quân để đánh nhau và cả hai đều thoát ra khỏi cuộc chiến trong danh dự vì không có người thắng và cũng không có kẻ bại. Tôi xin hỏi ông tại sao bệnh dịch chờ đợi đó lại không xảy ra, mặc dù tôi biết là hoàn cảnh đảm bảo chiến đấu của các ông hết sức khó khăn?”. Anh Từ Giấy lúc đó không đủ thời gian để trả lời. Sau đó có bức thư ngỏ gửi viên quan tư thầy thuốc Pháp đó đăng trên Báo Quân đội nhân dân về bí quyết thành công đó là: “3 tốt trong hành quân”, thực hiện Mệnh lệnh Bảo vệ sức khỏe gồm 11 điều trong chiến dịch Điện Biên Phủ và vệ sinh trận địa. Chiến dịch Điện Biên Phủ nhìn từ góc độ y tế là thành tích đỉnh cao về công tác vệ sinh phòng dịch của Quân đội nhân dân Việt Nam.

Được tin Giáo sư – Bác sĩ Từ Giấy vừa qua đời, tuy biết đó là quy luật của cuộc sống, nhưng tôi không khỏi bàng hoàng thương tiếc. Tôi viết vài kỉ niệm về Anh trong cuộc kháng chiến chống Pháp thay nén nhang để tưởng nhớ Anh, người thầy thuốc - chiến sĩ, người thầy thuốc y tế cộng đồng đã trưởng thành trong khói lửa của hai cuộc chiến tranh trở thành nhà vệ sinh học quân sự đầu tiên của ngành Quân y Việt Nam.

 


 

 

 

Trung tướng, Bác sĩ  NGUYỄN NGỌC THẢO

 (Nguyên Cục trưởng Cục quân y)

 

 

 

 

 

Chuyển lên WebQDY : Văn Hữu Nhân và Phạm Ngọc Đính

 

 




 TinTucMoi
Category
 
 Liên kết
 Tác giả - Tác phẩm

ArticleCategory
Skip Navigation Links.
 Số lượng người truy cập  

 

Copyright 2010 by Quân Dân Y. Được phát triển bởi Việt Khoa