Search

 

 

 Tin Tuc News
Article List

Phạm Gia Triệu, vị bác sĩ anh Hùng của làng Hành Th


hanhthien.net (làng Hành Thiện) - Trong cuộc đời làm bác sĩ của mình, ông đã có lần bị địch vây rát bốn bề và gửi thư chiêu hàng nhưng vẫn bình tĩnh chỉ huy cả bệnh xá tìm cách thoát khỏi vòng vây. Lại có lần, rốc-két của đế quốc Mỹ bắn trúng phòng mổ nơi ông đang phẫu thuật cho bệnh nhân khiến ông bị thương. Nhưng ông vẫn bình thản chỉ huy mọi người khắc phục hậu quả để ca mổ được tiếp tục. Ở ông toát lên một tinh thần kiên định, một bản lĩnh vững vàng của người thầy thuốc quân đội, luôn sẵn sàng đối phó với mọi hiểm nguy. Ông là Thiếu tướng, GS, TS, Anh hùng LLVT nhân dân Phạm Gia Triệu.

Dửng dưng trước lá thư chiêu hồi

GS Phạm Gia Triệu sinh ngày 15-1-1918 tại làng Hành Thiện, xã Xuân Hồng, huyện Xuân Trường, tỉnh Nam Định. Ông mồ côi cha mẹ từ nhỏ, nhà có ba anh chị em tự đùm bọc nuôi dưỡng nhau học hành. Riêng Phạm Gia Triệu bắt đầu học chữ nho ở làng, rồi được chú ruột là dược sĩ Phạm Tề, một nhân sĩ yêu nước nuôi ăn học ở Nam Định. Học xong cấp 2, Phạm Gia Triệu lên Hà Nội vừa đi làm, vừa học hết tú tài; sau đó, đi dạy thêm vào buổi tối, phụ giúp gia đình người chú để có tiền theo học tại Trường Y Hà Nội. Năm 1943, Phạm Gia Triệu được công nhận là sinh viên nội trú dự bị, rồi chính thức của các bệnh viện ở Hà Nội, chủ yếu là Bệnh viện Yersin (Việt Đức ngày nay) và Bệnh viện De Lanessan (Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 ngày nay).

Hồi ấy, tại Bệnh viện Yersin, người Pháp vẫn cai quản về hành chính, còn kỹ thuật mổ xẻ, các bác sĩ và sinh viên Việt Nam hầu như quán xuyến tất cả. Trong các ông thầy người Pháp, chỉ có giáo sư Huard mổ mỗi tuần ba phiên và họ tỏ ra trọng thị tài năng phẫu thuật của người Việt Nam. Các bác sĩ và sinh viên nội trú Việt Nam, luôn là nòng cốt của mọi hoạt động khoa học kỹ thuật. Riêng sinh viên nội trú như Phạm Gia Triệu, mỗi bệnh viện chỉ có ba, bốn người, thay nhau trực, xử trí các ca cấp cứu thời bình và các tai nạn trong thành phố. Học tập và làm việc vất vả, nhưng cũng nhờ đó mà Phạm Gia Triệu, mau chóng nắm được kỹ thuật mổ và kiến thức y học cũng ngày thêm sâu rộng.

Những năm chiến tranh, Hà Nội, thủ phủ của xứ Bắc Kỳ bị bom đạn tàn phá nhiều lần. Có nhiều vụ, sau những hồi giao tranh giữa thực dân Pháp và phát xít Nhật, số nạn nhân lên đến hàng trăm người. Để có thể thu dung hàng loạt, công tác tổ chức cứu chữa trong đội ngũ thầy thuốc người Việt dần dần hình thành như: Phân loại chọn lọc, chỉ định người mổ theo vết thương; bố trí nhiều bàn mổ; phân công lực lượng để có thể mổ nhiều bàn một lúc; sắp xếp bồi dưỡng các kíp mổ để giữ được sức khoẻ làm việc dài ngày. Nhờ vậy, Phạm Gia Triệu tích luỹ được kinh nghiệm về ngoại khoa thời chiến; riêng về phẫu thuật chiến tranh, đã có những khái niệm ban đầu về tổ chức cứu chữa.

Tháng 8-1945, nhân dân ta dưới sự lãnh đạo của Đảng tiến hành Tổng khởi nghĩa giành chính quyền thành công. Lúc này, Phạm Gia Triệu đang nội trú ở Bệnh viện De Lanessan, ông nhanh chóng ủng hộ, tích cực tham gia cách mạng và được công nhận tốt nghiệp bác sĩ y khoa. Tháng 11-1945, ông tình nguyện vào quân đội và nhận lệnh ra Đông Triều thành lập cơ sở quân y đầu tiên của Đệ tứ Chiến khu (sau này là trạm xá quân y của Trung đoàn 98). Tháng 3-1947, thực dân Pháp tấn công đường 18, bệnh xá do Phạm Gia Triệu phụ trách đang ở làng Đại Bộ bị địch vây ráp. Tuy chưa học qua trường lớp chỉ huy quân sự nhưng Phạm Gia Triệu vẫn bình tĩnh tổ chức cho đơn vị cơ động phòng tránh hiệu quả. Vợ ông lúc này mới sinh con. Vai đeo ba lô, tay bế con nhỏ, ông cùng đồng đội luồn rừng tránh địch. Khi đơn vị cơ động đến vùng Sà Túi, quân Pháp bao vây và đốt sạch bệnh xá, rắp tâm xoá sổ quân y Trung đoàn 98. Nhưng dưới sự chỉ huy của Phạm Gia Triệu, chỉ vài ngày sau, lều lán lại dựng lên, các ca phẫu thuật lại được tiến hành. Vòng vây kẻ thù ngày càng chặt, cuộc sống của cán bộ, chiến sĩ đơn vị càng gian khổ. Vợ ông và đứa con nhỏ mới sinh ốm đau luôn. Giữa lúc ấy, viên sếp bốt Đông Triều bí mật gửi đến Phạm Gia Triệu lá thư chiêu hồi. Kẻ địch chắc mẩm, một người có trình độ cao như ông, lại từng là học trò cũ của giáo sư Huard sẽ không chống nổi sức hút về suất học bổng hấp dẫn tại châu Âu cùng những ưu đãi xa hoa mà chúng dành cho. Nhưng, lá thư chiêu hồi của quân thù được Phạm Gia Triệu gửi lên chỉ huy Trung đoàn 98. Lòng yêu nước của ông đã được tôi luyện.

Năm 1949, Phạm Gia Triệu được điều về trường y tá trưởng, rồi Trường Quân y sĩ của Bộ. Năm 1950, ông được cử tham gia chiến dịch Biên giới với Đội điều trị I phục vụ trận đánh Đông Khê và suốt chiến dịch. Đến chiến dịch Điện Biên Phủ, cùng với Bác sĩ Bộ trưởng Vũ Đình Tụng, ông tham gia chỉ đạo kỹ thuật mổ xẻ cho các cơ sở cấp cứu.

Sau năm 1954, Phạm Gia Triệu đi nghiên cứu sinh ở Liên Xô; bảo vệ thành công luận án chuyên ngành phẫu thuật thần kinh tại Viện Bourdenko với đề tài “U gai não thất IV”. Về nước, ông được bổ nhiệm làm Viện phó Viện Quân y 108 kiêm chủ nhiệm khoa phẫu thuật thần kinh và chuyên viên đầu ngành ngoại khoa toàn quân. Năm 1968, ông vào Mặt trận B5 phục vụ, giữa lúc Cuộc tổng tiến công và nổi dậy Mậu Thân đang nóng bỏng. Ông chỉ đạo cấp cứu ngoại khoa chung và trực tiếp mổ các thương binh về sọ não, cột sống. TS Phạm Gia Triệu là người được phong danh hiệu Anh hùng LLVT nhân dân từ rất sớm (năm 1967) và là đại biểu Quốc hội khoá VI.
 


Anh Hùng, Giáo sư Phạm Gia Triệu
 

Tên lửa bắn trúng phòng, vẫn mổ


Năm 1972, đế quốc Mỹ lại ném bom miền Bắc. Trong một buổi mổ phiên vào tháng 4-1972, GS Phạm Gia Triệu đang phẫu thuật sọ não cho thương binh Lò Văn Phèn thì một tiếng nổ inh tai nhức óc vang lên. Một quả rốc-két phóng trúng phòng mổ do GS Phạm Gia Triệu đang tiến hành. Bác sĩ Lê Thị Mẫu Đơn, người gây mê kíp mổ hôm đó nhớ lại: “Sau tiếng nổ, phòng mổ tan tành, mù mịt khói bụi. Những mảnh kính đèn mổ vỡ vụn. Một mảnh bắn vào trán gây thương tích trên mặt của GS Phạm Gia Triệu, nhưng ông vẫn bình tĩnh lệnh cho kíp mổ sơ tán, còn mình ở lại với thương binh”. Buổi tối hôm đó, ông tiến hành mổ lại và thương binh Lò Văn Phèn được cứu sống. Có thể nói, tác phong bình tĩnh, kiên cường, nghiêm túc, dũng cảm là những đức tính quý báu của người thầy thuốc Anh hùng Phạm Gia Triệu.

Trong cuộc sống của các nhà phẫu thuật, khi mổ xẻ và hậu phẫu thường là lúc căng thẳng nhất. Một số ít thầy thuốc thường tỏ ra nóng nảy trong thời điểm đó. Với GS Phạm Gia Triệu thì không, điều nhất quán trong con người là ít nói, khẩn trương tìm cách khắc phục các vấn đề đặt ra. Trong đời thường, đồng nghiệp thường thấy ông lạnh lùng, ít tình cảm. Ở lâu mới biết, ông vui không quá mức, giận không quá đáng. Anh chị em sinh viên, y tá thấy ở ông sự bao dung nhân hậu của người anh, của người thầy đáng kính. Ông thường khuyến khích mọi người tham gia thể dục, thể thao và vẽ tranh. Đó là cách giải trí, thư giãn của các nhà phẫu thuật sau những ca mổ căng thẳng.

Cuộc đời Thiếu tướng, GS, TS Phạm Gia Triệu như được lịch sử sắp xếp, chuẩn bị đón chào và phục vụ cách mạng. Năm 1937, ông vào học trường thuốc để rồi đúng tháng 9-1945, khi cách mạng thành công, ông tốt nghiệp bác sĩ, vào quân y với chuyên ngành ngoại khoa, một ngành cứu chữa chủ chốt trong tất cả các cuộc chiến tranh. Ông đã có mặt ở nhiều nơi vào những thời điểm quyết định của hai cuộc kháng chiến cứu nước: Chiến dịch Biên giới, Chiến dịch Điện Biên Phủ, Tổng tiến công và nổi dậy Xuân Mậu Thân 1968, Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử. Tháng 5-1975, ông dẫn đầu đoàn chuyên viên quân y cùng với Phòng quân y B2 tiếp nhận sự đầu hàng của các cơ sở kỹ thuật quân y của quân nguỵ...

Với chuyên ngành phẫu thuật thần kinh, giai đoạn 1960-1990, GS Phạm Gia Triệu cùng đồng đội công tác tại Bệnh viện Trung ương Quân đội 108 xây dựng một khoa phẫu thuật rất mới mẻ, ứng dụng vào những vùng tổn thương rất dễ gây tử vong. Ban đầu, hằng năm, khoa chỉ phẫu thuật khoảng 100 ca, đến nay là 250 ca, với tỷ lệ thành công ngày càng cao. GS Phạm Gia Triệu cùng với khoa hoàn thành nhiều đề tài nghiên cứu: U máu não, dị vật trong não, vết thương sọ não do bom bi, chẩn đoán sớm áp xe não, tổn thương não thất trong phẫu thuật lấy áp xe não và dùng khoan trục mềm lấy bản sọ để cấy vào chỗ khuyết xương sọ. Với cương vị chuyên viên đầu ngành ngoại khoa, thành công lớn nhất của ông là cùng tập thể phẫu thuật viên từ những thực tế cứu chữa, biên soạn cuốn “Điều lệ xử lý vết thương chiến tranh”. Cuốn điều lệ này không chỉ có giá trị trong ngành quân y, mà còn phát huy tác dụng trong kết hợp quân dân y thực hiện đường lối quốc phòng toàn dân của Đảng hiện nay.
 

Nguồn: www.qdnd.vn 
Người gửi: hanhthien.net




 TinTucMoi
Category
 
 Liên kết
 Tác giả - Tác phẩm

ArticleCategory
Skip Navigation Links.
 Số lượng người truy cập  

 

Copyright 2010 by Quân Dân Y. Được phát triển bởi Việt Khoa